Anlaşılır arayüzler için dört pratik kontrol
Erişilebilir web tasarımı

Betgit teknoloji rehberi Arayüzü herkes için daha anlaşılır tasarla

Bir içerik sayfasını incelerken şu soruyu sorun: Ziyaretçi doğru başlığı, seçili öğeyi ve bağlantının hedefini ek yardım olmadan anlayabiliyor mu? Bu rehber, yanıtı dört kontrolle somutlaştırır.

Kontrolleri incele Başlık, odak, bağlantı ve kontrast için temel değerlendirme adımları.

Rehberde neleri kontrol edebilirsin? Genel bilgi

Yazılım gereksinimleriSemantik yapı
Tarayıcı ve cihaz uyumuFarklı ekranlarda incele
Veri korumaGereksiz veri isteme
DokümantasyonAçıklama kaynağını oku
Bakım ve güncellemeDeğişiklikleri yeniden kontrol et
Ayrıntıları oku
Durum karşılaştırması

Dört erişilebilirlik durumunu yan yana değerlendir

Aşağıdaki örnekler genel inceleme senaryolarıdır. Her satırda görülen durum, açıklama, kontrol edilecek bilgi ve önerilen sonraki adım aynı ölçüte bağlıdır.

Konu başlığıGözlenen durumKontrol noktasıSonraki adım
Başlıklar karışık sıradaGörsel başlıklar var, yapı belirsizAna ve alt başlık düzeylerini inceleSemantik sırayı düzenle ve yeniden gözden geçir
Odak görünmüyorSekmeyle ilerlerken seçim fark edilmiyorOdak rengi ve sırasını kontrol etGörünür odak stili ekleyip klavye akışını tekrarla
Bağlantı amacı belirsizBirden çok bağlantı aynı ifadeyi taşıyorHedefi anlatan bağlantı metnini inceleEtiketleri hedeflerine göre yeniden adlandır
Kontrast zayıfMetin arka plandan güçlükle ayrılıyorRenk ve metin ölçümünü karşılaştırTonları güçlendirip renk dışı işaretleri koru

Bu tablo canlı test sonucu veya kesin hata tanısı değildir; farklı tarayıcı, ekran ve yardımcı teknoloji koşulları ayrıca incelenmelidir.

Yazılım gereksinimleri

Erişilebilirlik bulgusunu doğrula

Başlık hiyerarşisi için belge yapısını ve görsel sırayı birlikte inceleyin. Klavye odağında sekme sırasını ve görünür işareti gözlemleyin. Her bulguyu tek bir ölçütle eşleştirerek yorumun kapsamını daraltın.

Bağlantı etiketleri ve kontrast için metnin hedefi, renk dışı işaretler ve arka planla yazı arasındaki ayrım ayrıca kaydedilmelidir.

  • Başlık yapısı kontrolü
  • Klavye odağı kontrolü
  • Bağlantı ve kontrast kontrolü
Kapsamı tanı

Anlaşılır arayüz için dört temel karar

Başlıklar içeriğin yol haritasını kurar; klavye odağı hareketi görünür kılar; bağlantı etiketleri hedefi açıklar; renk kontrastı ise metnin seçilmesini destekler. Bu dört konu, aynı tasarım sorununun farklı yüzlerini gösterir.

Başlıklar doğru sırayı gösteriyor mu?

Ana başlık bir kez kullanılmalı, alt başlıklar konuyu mantıklı seviyelerde bölmelidir. Renk veya yazı boyutu değişse bile anlamı belirleyen yapı kod ve içerik düzeninde korunmalıdır.

Odak işareti kayboluyor mu?

Klavye ile ilerlerken seçili öğeyi çevreleyen görünür işaret, kullanıcının nerede olduğunu anlamasını sağlar. Odak göstergesini arka planla karışmayacak biçimde tasarım incelemesine dahil edin.

Bağlantı hedefi ilk bakışta belli mi?

“Devamı” gibi tek başına belirsiz ifadeler yerine hedefi anlatan metinler kullanın. Aynı ekranda birden çok bağlantı varsa her birinin amacı birbirinden ayırt edilebilmelidir.

Renk farkı metni destekliyor mu?

Renk değişimi tek bilgi taşıyıcısı olmamalıdır. Durum, uyarı veya seçim anlamı metin, simge ya da biçim farkıyla da açıklanır; kontrast kontrolü bu ek işaretlerle birlikte yapılır.

Pratik kontrolleri başlat

Erişilebilirlik incelemesini dört kısa adıma böl

Önce kaynağı belirleyin, sonra ilgili arayüz alanını bulun, gözlenen durumu ölçütle karşılaştırın ve belirsiz kalan noktayı yazılı olarak kayda geçirin.

Kuralın kaynağını belirle

Kullandığınız erişilebilirlik ölçütünün adını ve sürümünü not edin. Böylece başlık yapısı veya odak görünümü hakkında yapılan değerlendirme sonradan izlenebili

İlgili arayüz alanını bul

Sayfada ana başlığı, bağlantı grubunu ve klavye ile seçilen öğeyi ayrı ayrı işaretleyin. Her alan için hangi davranışın incelendiğini kısa bir notla belirleyin.

Gözlemi ölçütle karşılaştır

Başlık sırası, odak görünürlüğü, bağlantı açıklığı ve kontrastı aynı anda değil, ayrı kontrollerle değerlendirin. Bulguyu ekran boyutu ve metin ölçeğiyle birlikte yazın.

Belirsiz bildirimi doğru kanala yönlendir

Bir durum kesin görünmüyorsa tarayıcı, ekran boyutu ve kullanılan yardımcı araç bilgisini not edin. Sonucu varsaymak yerine ilgili dokümantasyondan ek açıklama arayın.

Arayüz açıklamalarını karar adımlarına bağlayın

Konuyu seçerek hangi kontrolün ne işe yaradığını hızlıca görebilirsiniz.

Açıklamaları görüntüle
Cihaz ve ekran karşılaştırması

Aynı arayüzü mobil, masaüstü, tablet ve yardımcı teknolojilerle incelerken hangi kontrolü

Ekran genişliği ve etkileşim biçimi değiştikçe okunabilirlik, odak görünürlüğü ve bağlantıların seçilebilirliği farklı değerlendirilebilir. Bu bölüm uygulama testi iddiası olmadan kontrol noktalarını karşılaştırır.

Ortam türüİncelenecek özellikKullanım ayrıntısı
Mobil web tarayıcısıEkran uyumu ve okunabilirlikDokunmatik hedefleri ve metin kırılmalarını incele
Masaüstü tarayıcısıKlavye erişimi ve pencere boyutuSekme sırası ile odak işaretini karşılaştır
Tablet tarayıcısıYatay ve dikey görünümDokunmatik hedefleri ve metin boyutunu kontrol et
Yardımcı teknolojilerBaşlık sırası ve bağlantı adlarıGezinme sırası ile açıklamaların uyumunu incele
Sık sorulanlar

Erişilebilir arayüz kararları hakkında yanıtlar

Başlık düzeylerini yalnız görsel boyuta göre mi seçmeliyim?

Hayır. Başlık düzeyi, içeriğin belge içindeki konumunu anlatır; görsel boyut ayrı bir tasarım kararıdır. Önce mantıklı ana ve alt başlık sırasını kurun, ardından görünümü düzenleyin.

Klavye odağı neden tasarımın parçasıdır?

Çünkü klavye ile ilerleyen kişi, seçili öğeyi görerek konumunu anlamalıdır. Odak işareti arka planla karışıyorsa renk, kalınlık ve yerleşimi yeniden değerlendirin.

Bağlantı metni hangi bilgiyi mutlaka vermeli?

Bağlantı metni, tıklandığında açılacak içeriğin amacını veya hedefini anlatmalıdır. Aynı ifadeyi farklı hedefler için kullanmak yerine etiketleri içeriklerine göre ayırın.

Kontrastı kontrol ederken yalnız renge bakmak yeterli mi?

Hayır. Metin boyutu, yazı ağırlığı, arka plan ve renk dışı işaretler birlikte incelenmelidir. Bir durum yalnız renkle anlatılıyorsa anlamı metin veya simgeyle destekleyin.

Erişilebilirlik incelemesinde belirsiz bir sonuç çıkarsa ne yapmalıyım?

Belirsiz sonucu kesin hata gibi yazmayın. Tarayıcıyı, ekran boyutunu, kullanılan metin ölçeğini ve yardımcı aracı not ederek ilgili teknik ölçütle karşılaştırın.

Erişilebilirlik sorununu bildirirken ekran okuyucu bilgisini ne zaman eklemeli?

Sayfanın ilgili bölümünü, tarayıcı ve cihaz türünü, gözlenen davranışı ve tekrar adımlarını yazın. Parola, erişim anahtarı veya gereksiz kişisel veri paylaşmadan doğrulanmış dokümantasyona başvurun.

Teknoloji rehberine dön